’n Vermetele, ’n trotsaard word ’n spotter genoem, een wat in oormaat van vermetelheid handel – Spreuke 21:24 (1933/1953-vertaling).
Een van die dinge wat God haat, is wanneer mense hovaardig teenoor ander optree. Meerderwaardige mense spot ander dikwels sodat hulle beter oor hulleself kan voel. Aan die wortel van so iemand se meerderwaardigheid is dus juis ’n gevoel van minderwaardigheid – wat hy deur beterweterigheid, snedige opmerkings en fyn sarkasme probeer wegsteek.
In Jane Austen se roman Pride and prejudice verwys Mr Collins na die hoofkarakter, Elizabeth Bennet, se eenvoudige leefstyl teenoor dié van Lady Catherine de Bourgh en beklemtoon subtiel die feit dat hy ’n gereelde besoeker by laasgenoemde aan huis is. Hy kies sy woorde só dat dit na ’n blote nuusbrokkie lyk, maar tog hoor die leser die subtiele spog.
Sommige mense dink niks daarvan om ander openlik af te breek en met hulle te spot nie. Ons kinders raak gewoond aan televisiekarakters wat ’n sosiaal uitgeworpene verneder. Die hartseer kant daarvan is dat die spotters dikwels in leiersposisies is en boonop deur aandagsoekers aangepor en as “helde” voorgestel word.
Voordat ons egter vinger wys, kan ons gerus na onsself kyk. Maak ons nie soms ’n snedige opmerking teenoor ons huweliksmaat nie? Of dalk ’n lawwe, kwetsende grappie oor ’n vriend se voorkoms?
In Psalm 1:1 stel die psalmdigter diegene wat in die kring van die spotters sit teenoor dié een wat sy vreugde in die Here en sy Woord vind. Die selfvoldane spotters en goddeloses word uiteindelik soos kaf deur die wind verstrooi, terwyl die Here die regverdige op sy pad lei.
Here, ek wil nie in die kring van die spotters sit nie. Amen.
